مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری فصلنامه فناوری اطلاعات و ارتباطات ایران 2717-0411 68 68 2026 4 19 Proposing an entrepreneurial model based on ICT components (study and review: selected OPEC member countries) ارائه یک مدل کارآفرینی مبتنی بر مولفه‌های فناوری اطلاعات و ارتباطات (مورد مطالعه و بررسی: کشور‌های منتخب عضو اوپک پلاس) fa غلامرضا رضایی nhka'hi hwtihk امیر حسین پور علی بدیع زاده دانشگاه 2025 11 29 <p>The aim of this study is to present an entrepreneurship model to show how ICT and its components can affect entrepreneurship in countries that rely on natural resources and face institutional and economic challenges in diversifying their economic structure. For this purpose, first, using the meta-synthesis method to design the model and then using panel data from 2008 to 2023 and the structural equation modeling method in the form of path analysis, the effects of five important components of ICT (infrastructure, skills, and use at the government, individual, and business levels) on entrepreneurial activity were evaluated with the mediation of business environment facilitation and innovation. The results showed that ICT infrastructure and individual use of ICT have a direct and significant effect on entrepreneurship. In contrast, although government use and business&nbsp; do not have a direct effect, they have a positive and significant indirect effect on entrepreneurship through the business environment facilitation channel. An important finding, contrary to theoretical foundations, was that innovation did not have a significant impact on entrepreneurial activity, indicating a serious challenge in the commercialization of innovative achievements and a failure in knowledge transfer to the entrepreneurial ecosystem (SMEs) in these countries. Also, ICT skills did not show any significant direct or indirect path&nbsp; entrepreneurship. The findings emphasize that investment in ict alone is not enough and policymaking in OPEC+ should focus on institutional reforms to facilitate the business environment as well as addressing skills deficiencies and innovation commercialization to achieve economic diversification goals.</p> <p class="J-Abstract" dir="RTL"><span lang="FA" style="font-family: 'B Nazanin';">این پژوهش نشان می&zwnj;دهد که فناوری اطلاعات و ارتباطات و مولفه های آن چگونه بر کارآفرینی کشورهای که متکی بر منابع طبیعی بوده و با چالش&zwnj;های نهادی و اقتصادی در تنوع&zwnj;بخشی ساختار اقتصادی خود مواجه هستند، می&zwnj;تواند اثرگذار باشد. لذا، ابتدا با استفاده از روش فراترکیب به طراحی مدل و سپس با استفاده از داده&zwnj;های پانل مربوط به سال&zwnj;های 2008 تا 2023 و روش مدلسازی معادلات ساختاری در قالب تحلیل مسیر، اثرات مؤلفه&zwnj;های مهم فناوری اطلاعات و ارتباطات بر فعالیت کارآفرینی با میانجی&zwnj;گری تسهیل فضای کسب&zwnj;وکار و نوآوری مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد که زیرساخت فناوری اطلاعات و ارتباطات و استفاده فردی از فناوری اطلاعات و ارتباطات تأثیر مستقیم و معناداری بر کارآفرینی دارند. در مقابل، اگرچه استفاده دولتی و استفاده کسب&zwnj;وکارها تأثیر مستقیمی ندارند، اما از طریق کانال تسهیل فضای کسب&zwnj;وکار، اثر غیرمستقیم مثبت و معناداری بر کارآفرینی می&zwnj;گذارند. یافته&zwnj;ای حائز اهمیت و خلاف مبانی تئوریک این بود که نوآوری تأثیر معناداری بر فعالیت کارآفرینانه ندارد، که نشان&zwnj;دهنده چالش جدی در تجاری&zwnj;سازی دستاوردهای نوآورانه و نارسایی در انتقال دانش به اکوسیستم کارآفرینی (بنگاه&zwnj;های کوچک و متوسط) در این کشورها است. همچنین، مهارت&zwnj;های فناوری اطلاعات و ارتباطات هیچ مسیر مستقیم یا غیرمستقیم معناداری بر کارآفرینی از خود نشان نداد. یافته&zwnj;ها تأکید می&zwnj;کنند که سرمایه&zwnj;گذاری در فناوری اطلاعات و ارتباطات به تنهایی کافی نیست و سیاست&zwnj;گذاری در اوپک پلاس باید بر اصلاحات نهادی در جهت تسهیل فضای کسب&zwnj;وکار و همچنین رفع نارسایی&zwnj;های مربوط به مهارت و تجاری&zwnj;سازی نوآوری تمرکز کند تا به اهداف تنوع&zwnj;بخشی اقتصادی دست یابد.</span></p> http://jour.aicti.ir/fa/Article/Download/52221